Diyarbakır barosu cezaevi komisyonu'nun elazığ cezaevlerinde yaşanan hak ihlalleri raporu

DİYARBAKIR BAROSUCEZAEVİ İZLEME KOMİSYONU

ELAZIĞ 1 VE 2 NOLU YÜKSEK GÜVENLİKLİ KAPALI CEZA İNFAZ KURUMU

ELAZIĞ T TİPİ KAPALI CEZA İNFAZ KURUMU

ELAZIĞ E TİPİ KAPALI CEZA İNFAZ KURUMU

ELAZIĞ KADIN KAPALI CEZA İNFAZ KURUMUNA İLİŞKİN HAK İHLALLERİ RAPORU

Diyarbakır Barosu Cezaevi İzleme Komisyonu olarak Elazığ Kampüs CİK içerisinde yer alan Elazığ 1 Nolu Yüksek Güvenlikli Kapalı Cezaevi,Elazığ 2 Nolu Yüksek Güvenlikli Kapalı Cezaevi, Elazığ T Tipi Kapalı Cezaevi, Elazığ E Tipi Kapılı Cezaevi ve Elazığ Kadın Kapalı Cezaevi’nde farklı tarihlerde mahpus ve yakınlarının başvuruları üzerine, mahpusların sağlık durumlarını gözlemlemek, hak ihlallerini tespit etmek üzere Baromuz Cezaevi İzleme Komisyonu  üyelerinden oluşan heyet, Diyarbakır Barosu Başkanlığı’ nın 26/11/2020 tarih ve 2020/4176 sayılı görevlendirme yazısına istinaden,02.12.2020tarihinde Elazığ Kampüs CİK’eziyaret yapmış vetoplam 14 mahpus ile yapılan görüşmeler sonucuişbu rapor hazırlanmıştır.

 

ELAZIĞ 1 NOLU YÜKSEK GÜVENLİKLİ KAPALI CEZA İNFAZ

KURUMUNDA MAHPUSLARLA YAPILAN GÖRÜŞMENİN DETAYLARI

 

Diyarbakır Barosu Cezaevi Komisyonu tarafından 02.12.2020 tarihinde Elazığ 1 Nolu Yüksek Güvenlikli Cezaevi’ nde 4 mahpusla yapılan görüşmenin detayları maddeler halinde sıralanmıştır;

 

1-Mahpuslar en önemli sorunlarının kitap temini olduğunu belirtmişlerdir. Bir kişiye iki ayda bir, sadece bir tane kitap; resmi tatil ve doğum günlerinde bir kitap verilecek şekilde bir uygulamanın mevcut olduğunu ifade etmişlerdir. Ayrıca dergilerin hiçbir şekilde temin edilemediğini, Adalet Bakanlığı’nın dergi listesinde yer alan dergiler haricinde istedikleri dergileri temin etmeimkanlarının olmadığını belirtmişlerdir.

 

2-4 yıldır tutuklu bulunan Baran Barış Korkmaz’a ailesince gönderilen  “flüt”ün idarece “zurna” olarak nitelendirilerek kabul edilmediği bu konu hakkında infaz hakimliğine başvuru yaptığını ancak reddedildiğini belirmiştir.

 

3-Spor, sohbet gibi hobi faaliyetlerinin hiçbir şekilde yapılmadığı ifade edilmiştir.

 

4-Sık sık sıcak su sıkıntısı yaşandığı, bu konuda idareye yapılan başvuruların yanıtsız kaldığı ifade edilmiştir.

 

5-Cezaevinde bulunan bir mahpusun  tehdit içerikli notlar aldığı belirtilmiştir. İdarenin bazı mahpuslarlaajanlaştırma kapsamında işbirliği içerisinde hareket ettiğini bu nedenle bu tehdit notları karşısında sessiz kalındığı ve işlem yapılmadığı ifade edilmiştir.

 

6-Yemeklerin az verildiği, bazı öğünlerin sadece çorba ile atlandığı, yemek kalitesinin çok düşük olduğu belirtilmiştir. Kantinin Covid-19 sonrasında kapandığını bu nedenle ihtiyaçlarını karşılayamadıklarını belirtmişlerdir. Kantinin açık olduğu zamanlarda ise kantinde satılan ürünlerin fiyatlarının çok yüksek olduğu belirtilmiştir.

 

7-Mahpusların son zamanlarda avukat görüşlerinin ardından odalarının arandığı, avukat görüşünün içeriğinin sorgulandığı, avukat tarafından verilen evraklara bakıldığı belirtilmiştir.

 

8-Cezaevi müdürüne iletilen sorunların cevapsız kaldığını, yazılan dilekçelere cevap verilmediğini, idarenin mahpuslarla iletişimde olmadığını belirtmişlerdir.

 

ELAZIĞ  2 NOLU YÜKSEK GÜVENLİKLİ KAPALI CEZA İNFAZ KURUMUNDA

MAHPUSLARLA YAPILAN GÖRÜŞMENİN DETAYLARI

 

Heyetimiz ziyareti kapalı görüş odasındave kameraların gözetiminde soğuk bir ortamda gerçekleştirmiştir.Heyetimizce 5 mahpusla yapılan görüşmenin detayları maddeler halinde sıralanmıştır;

 

1-Mahpuslartarafından  1 yıla yakın revire çıkma taleplerinin olduğu, ilaçlarını temin etmek için talepte bulunduklarında ancak taleplerinin keyfi olarak cevapsız bırakıldığı ya da pandemi gerekçe gösterilerekreddedildiği belirtilmiştir. Mahpuslar tarafından bu sorunların pandemiden önce de devam ettiği vurgulanmıştır.

2-Personel yetersizliği ve pandemi gibi gerekçelerle hobi ve spor faaliyetlerinin olmadığı, 2020 yılının Şubat ayından beri durumun böyle olduğu belirtilmiştir.

 

3-Talep edilen gazetelere ulaşmakta zorluk çektiklerini,  talep edilen bazı gazetelerin kendilerine ulaşıldığı zaman da keyfi olarak bazı bölümlerinin gazeteden kesilerek çıkartıldıktan sonra  kendilerine verildiğini  belirtmişlerdir.

 

4-Cezaevine Kürtçe kitap alınmasına izin verilmediği, gerekçe olarak da bunları okuyacak  infaz memurlarının  olmadığı belirtilmiştir.

 

5-Cezaevinde hijyenin sağlanmadığı, son bir ay içinde 15kişininin covid-19  hastalığına yakalandığını, cezaevinde olan Fevzi Fidan’ın  testinin hala pozitif olduğunu belirtmişlerdir.

 

6-Kendilerine saç kesim makinesi verilmediğinden mahpusların saçlarını kazıttıkları yada uzatmak zorunda kaldıklarını belirtmişlerdir.

 

7-Yemeklerin yağlı ve kalitesiz olduğu, neredeyse hiç etli yemek verilmediği, bir gece önceki yemeğin de pirinç pilavı ve cacık olduğu belirtilmiştir.

 

8-Hasta mahpus Medeni KİYE ile yapılan görüşmede kalp rahatsızlığının devam ettiği belirtilmiştir. Doktorların kanser hastalığı olduğundan şüphelendikleri ancak hala teşhis konulmadığını,son bir yıla yakın da doktor kontrolüne götürülmediğini belirtmiştir.

 

9-Mahpusların sorunlarının çözülmediğini kendilerinin idare tarafından muhatap alınmadığını belirtmişlerdir.

 

ELAZIĞ  T TİPİ KAPALI CEZA İNFAZ KURUMUNDA MAHPUSLARLA YAPILAN GÖRÜŞMENİN DETAYLARI

 

Heyetimizce 1 mahpusla yapılan görüşmenin detayları maddeler halinde sıralanmıştır;

 

1-Mahpus tarafından  8 aydır revire çıkma talebinin olduğu, ilaçlarını temin etmek için talepte bulunduğu ancak taleplerinin keyfi olarak cevapsız bırakıldığı ya da pandemi gerekçe gösterilerek reddedildiği belirtilmiştir. Mahpus tarafından bu sorunların pandemiden önce de devam ettiği vurgulanmıştır.

 

2-20 kişilik koğuşta kaldığı, kişi sayısına uygun şekilde masa-sandalye ihtiyacının karşılanmadığı, yemek yemek için sıra beklemek zorunda kalındığı ifade edilmiştir.

 

3-Yemeklerin yağlı ve kalitesiz olduğu, nerdeyse hiç etli yemek verilmediği, bir gece önceki yemeğin de pirinç pilavı ve cacık olduğu belirtilmiştir.

 

4-Personel yetersizliği ve pandemi gibi gerekçelerle hobi ve spor faaliyetlerinin olmadığı, 2020 Şubat ayından beri durumun böyle olduğu belirtilmiştir.

 

5-4 ay önce kaldığı koğuşunda yaşadığı bir tartışma sebebi ile koğuşunu terk etmek zorunda kaldığı, burda kişisel eşyalarına diğer mahpuslarca el konulduğunu belirtmiştir. Eşyalarının verilmesi için savcılık ve cezaevi müdürlüğüne yazdığı hiçbir dilekçeye cevap verilmediği, dilekçelerinin akıbetini takip edemediğini belirtmiştir.

 

ELAZIĞ KADIN KAPALI CEZA İNFAZ KURUMUNDA MAHPUSLARLA YAPILAN GÖRÜŞMENİN DETAYLARI

 

Heyetimizce 2 kadın mahpusla yapılan görüşmenin detayları maddeler halinde sıralanmıştır:

1-Politik mahpuslar olarak 9 kadının aynı koğuşta tutulduğu ve havalandırma haklarının, başka suçtan tutulan mahpuslarla ortak havalandırma kullanmaları nedeniyle yarım gün olarak kullandırıldığı, bu durumun bir buçuk yıldır devam ettiği ifade edilmiştir.

 

2-Hastane sevklerinde jandarma personelinin mahpusların kollarına girmesi ve yakın temasta bulunması nedeniyle hastalık bulaş riskini arttırdığı bu durumun yaşamsal tehlike arz ettiği belirtilmiştir.

 

3-Talep edilen gazetelerden sadece birinin verildiği, haftasonu ise okuma komisyonunun çalışmadığı gerekçesi ile gazete verilmediği ifade edilmiştir.

 

4-Ekonomik zorluklardan kaynaklı aynı mektup zarfında, birden çok mahpus mektubunu göndermek istediğinde bu durumun idarece kabul edilmediği belirtilmiştir.

 

5-Yemeklerin yağlı ve kalitesiz olduğu, nerdeyse hiç etli yemek verilmediği, bir gece önceki yemeğin de pirinç pilavı ve cacık olduğu belirtilmiştir.

 

6-Personel yetersizliği ve pandemi gibi gerekçelerle hobi ve spor faaliyetlerinin olmadığı, 2020 Şubat ayından beri durumun böyle olduğu belirtilmiştir. Aynı gerekçelerle fotoğraf çektirme haklarını dahi kullanamadıklarını belirtmişlerdir.

 

7-TC uyruklu olmayan Dicle BOZAN isimli mahpus akraba ve yakınlarının Türkiye’ de bulunmaması nedeniyle ekonomik olarak zorlandığını beliritmiştir. TC kimlik numarası bulunmadığından hesabına para yatırılamadığını ifade etmiştir. Bu konuda cezaevi idaresi ve Adalet Bakanlığı’ na başvurduğunu ancak cevap alamadığını belirtmiştir.

 

8-Bir bacağı protez olan Dicle BOZAN isimli kadın mahpusun protez çorabı almasına izin verilmediği bu nedenle protez kullanımında ciddi zorluklar yaşadığı belirtilmiştir.

 

ELAZIĞ E TİPİ KAPALI CEZA İNFAZ KURUMU’ NDAMAHPUSLARLA YAPILAN GÖRÜŞMENİN DETAYLARI

 

Heyetimizce 2 erkek mahpusla yapılan görüşmenin detayları maddeler halinde sıralanmıştır;

1-Bel fıtığı rahatsızlığı olduğunu belirten mahpus ilaçlarının verilmediğini ifade etmiştir.

 

2-Yemeklerin yağlı ve kalitesiz olduğu, neredeyse hiç etli yemek verilmediği, bir gece önceki yemeğin de pirinç pilavı ve cacık olduğu belirtilmiştir.

 

3-Sıcak suyun haftada 2 gün üçer saat şeklinde verildiği ve 15 kişilik koğuşta bu suyun yetersiz olduğu belirtilmiştir.

 

4-Pandemi nedeniyle hobi ve spor faaliyetlerinin olmadığı belirtilmiştir.

 

TESPİTLER VE ÖNERİLER

1. Yapılan görüşmeler neticesinde Elazığ Kampüs Cezaevinde birçok mahpusun sağlık hakkına erişimde ciddi zorluklar yaşadığı, revire ve hastaneye sevk işlemlerinin uzun sürelerle bekletildiği tespit edilmiştir
2. İhtiyaç duyulan sıcak su, hijyen malzemeleri, gıda, ilaç, gazete,dergi ve diğer malzemelerin temininin ivedilikle sağlanması,
3. Cezaevlerinin sorunları hakkında ilgili ulusal ve uluslararası kurumlara bilgilendirme yapılması ve gerekli başvuruların yapılması,
4. Sorunların kaynağı olan yetkili kişi ve kurumlarla görüşme yapılması
5. Yaşanılan sorunların kamuoyu ile paylaşılması için basın açıklaması yapılması önerilmektedir.07/12/2020

                                               DİYARBAKIR BAROSU CEZAEVİ  İZLEME KOMİSYONU